Blacha czarna czy ocynkowana - jak dobrać materiał

1. Blacha czarna i blacha ocynkowana - czym się różnią?

Blacha czarna to walcowany wyrób stalowy bez dodatkowej powłoki antykorozyjnej, dostępny w gatunkach konstrukcyjnych (S235 wg PN-EN 10025-2) oraz niskowęglowych do obróbki plastycznej (DC01). Blacha ocynkowana to ten sam rodzaj wyrobu, pokryty warstwą cynku metodą zanurzeniową zgodnie z normą PN-EN 10346, co wielokrotnie wydłuża odporność na korozję. Różnica dotyczy więc powłoki i wynikającego z niej zakresu zastosowania, nie kształtu ani grubości arkusza.

W praktyce oznacza to dwa oddzielne łańcuchy decyzyjne. Przy blasze czarnej kupujący wybiera gatunek pod kątem parametrów wytrzymałościowych i dalszej obróbki (spawanie, gięcie, malowanie), a ochronę przed korozją zapewnia dopiero powłoka nałożona po wykonaniu konstrukcji. Przy blasze ocynkowanej ochrona jest częścią dostarczanego materiału od pierwszego dnia, co ogranicza wybór obróbki (np. spawanie wymaga usunięcia cynku w strefie spoiny) za cenę gotowej odporności na warunki zewnętrzne.

2. Kiedy blacha czarna sprawdza się lepiej?

Blacha czarna sprawdza się w konstrukcjach, które trafiają do malowania proszkowego, lakierowania lub spawania w dalszym etapie produkcji, oraz w elementach pracujących wewnątrz hal i budynków, gdzie nie są wystawione na bezpośrednie działanie wilgoci. To materiał podstawowy dla producentów maszyn, konstruktorów obudów przemysłowych i warsztatów, które same nakładają docelową powłokę.

• Elementy konstrukcyjne pod dalsze malowanie proszkowe lub lakierowanie.
• Detale spawane, gdzie powłoka cynkowa utrudniałaby spoinę i wymagałaby jej usuwania.
• Elementy pracujące wewnątrz hal, magazynów i pomieszczeń technicznych.
• Konstrukcje, w których liczy się dostępność w cienkich grubościach do obróbki plastycznej (gatunek DC01).

3. Kiedy blacha ocynkowana jest właściwym wyborem?

Blacha ocynkowana jest właściwym wyborem dla konstrukcji pracujących na zewnątrz bez planowanego malowania: obudów urządzeń stojących pod wiatą, kanałów wentylacyjnych, elementów ogrodzeń, osłon i konstrukcji rolniczych. Powłoka cynkowa nałożona metodą ogniową chroni materiał mechanicznie i elektrochemicznie, więc pojedyncze zarysowanie podczas transportu czy montażu nie odsłania od razu stali na korozję.

Warto uwzględnić też etap dalszej obróbki. Cięcie laserem lub plazmowe blachy ocynkowanej wiąże się z emisją dymów cynkowych w strefie cięcia, dlatego zakłady zwracają uwagę na wentylację stanowiska. Spawanie wymaga usunięcia powłoki w strefie spoiny i jej uzupełnienia po pracach, żeby nie zostawić odsłoniętej stali w miejscu największego ryzyka korozji.

4. Jak dobrać grubość blachy do konstrukcji?

Grubość blachy dobiera się do funkcji elementu, nie do samej powłoki. Poniższa tabela pokazuje typowe zakresy grubości z oferty Ulamex i ich zastosowanie w konstrukcjach.

Wagę arkusza liczy się z gęstości stali - w przybliżeniu 7,85 kg na metr kwadratowy na każdy milimetr grubości, niezależnie od powłoki (masa cynku na powierzchni jest w tym przeliczeniu pomijalna). Blacha o grubości 1,5 mm waży więc około 11,8 kg/m², a arkusz 2,0 mm - około 15,7 kg/m². Ten przelicznik przydaje się przy planowaniu transportu i obciążenia konstrukcji wsporczej.

5. Czy blachę czarną trzeba dodatkowo zabezpieczyć przed korozją?

W praktyce oznacza to dodatkowy etap i dodatkowy koszt po stronie kupującego - przygotowanie powierzchni, gruntowanie i malowanie lub malowanie proszkowe. Dla elementów pracujących wyłącznie wewnątrz suchych pomieszczeń zabezpieczenie bywa ograniczone do gruntu antykorozyjnego. Zestawienie metod zabezpieczenia i ich trwałości opisujemy w artykule o zabezpieczeniach antykorozyjnych stali.

6. Jak sprawdzić jakość blachy przy odbiorze dostawy?

Przy odbiorze blachy konstrukcyjnej sprawdza się trzy elementy: zgodność grubości i wymiaru arkusza z zamówieniem, stan powierzchni (rysy, wgniecenia, ubytki powłoki przy blasze ocynkowanej) oraz dokument kontroli materiału.

Co mamy w magazynie w Zawadzie

Magazyn Ulamex w Zawadzie 144 koło Tomaszowa Mazowieckiego prowadzi zarówno blachę stalową czarną (gatunek DC01 w grubościach 0,6 i 0,8 mm oraz blachę konstrukcyjną w gatunku S235), jak i blachę ocynkowaną w grubościach od 0,5 do 3,0 mm w formatach 1000x2000, 1250x2500 i 1500x3000 mm. Asortyment uzupełnia blacha ryflowana stalowa dla elementów wymagających powierzchni antypoślizgowej.

• Adres magazynu: Zawada 144, 97-200 Tomaszów Mazowiecki, woj. łódzkie.
• Zapytania obsługiwane pon.-pt. w godzinach 7:00-16:00.
• Wysyłka własnym transportem lub spedycją
• Odbiór własny z magazynu w Zawadzie po wcześniejszym potwierdzeniu dostępności.

Co sprawdzić przed zamówieniem - 4 sytuacje

Poniższe sytuacje warto zweryfikować przed złożeniem zamówienia, żeby uniknąć nieporozumienia na etapie realizacji.

• Pojedyncze cięcie na sztuki dla klienta indywidualnego. Serwis cięcia laserem, plazmą i CNC obsługuje zlecenia produkcyjne B2B, a nie pojedyncze detale dla klienta detalicznego.
• Montaż dachu lub elewacji pod klucz. Ulamex dostarcza materiał w gatunku i grubości uzgodnionej z zamówieniem, natomiast montaż na budowie realizuje wykonawca klienta.
• Ilości poniżej standardowej partii handlowej. Pojedyncze arkusze w niestandardowym formacie wymagają dłuższego terminu niż pozycje rotujące z magazynu.
• Zamówienie bez wcześniejszego zapytania o dostępność. Konkretna grubość i format trafiają do realizacji szybciej, jeśli dostępność zostanie potwierdzona przed wysyłką zamówienia.

Jak zamówić blachę - 4 kroki

1. Określenie gatunku i powłoki. Blacha czarna (DC01 lub S235) albo blacha ocynkowana, w zależności od miejsca pracy elementu.
2. Podanie wymiaru, grubości i ilości. Format arkusza (np. 1000x2000, 1250x2500, 1500x3000 mm) i liczba sztuk lub metry kwadratowe.
3. Zapytanie do działu stali czarnej lub stali ocynkowanej. Kontakt telefoniczny pod numerem na stronie: ulamex.com.pl/kontakt-i-dane-firmy
4. Potwierdzenie terminu i formy odbioru. Odbiór własny z magazynu w Zawadzie albo wysyłka albo wysyłka pod wskazany adres. 

Najczęstsze pytania o blachę czarną i ocynkowaną

Czym różni się blacha czarna od blachy ocynkowanej?

Blacha czarna nie ma dodatkowej powłoki antykorozyjnej i wymaga zabezpieczenia po stronie kupującego, natomiast blacha ocynkowana ma fabrycznie nałożoną warstwę cynku metodą ogniową zgodnie z normą PN-EN 10346. Kształt, format arkusza i grubość mogą być identyczne - różnicę robi wyłącznie powłoka.

Czy blacha ocynkowana rdzewieje?

Blacha ocynkowana koroduje znacznie wolniej niż blacha czarna, ale nie jest odporna bezterminowo - powłoka cynkowa zużywa się stopniowo, a po jej lokalnym przetarciu (np. w miejscu wiercenia lub cięcia) stal pod spodem zaczyna rdzewieć. Miejsca po obróbce warto zabezpieczyć farbą cynkową na zimno.

Ile waży 1 m² blachy ocynkowanej?

Waga liczona jest z gęstości stali, około 7,85 kg/m² na każdy milimetr grubości. Arkusz o grubości 1,0 mm waży około 7,85 kg/m², a arkusz 2,0 mm - około 15,7 kg/m². Masa powłoki cynkowej jest w tym przeliczeniu pomijalna.

Czy blachę czarną trzeba malować?

Blacha czarna pracująca na zewnątrz lub w wilgotnym otoczeniu wymaga malowania, lakierowania proszkowego lub innego zabezpieczenia antykorozyjnego - bez powłoki koroduje szybciej niż blacha ocynkowana. Elementy pracujące w suchych pomieszczeniach wewnętrznych można ograniczyć do gruntu antykorozyjnego.

Jaka grubość blachy sprawdzi się do konstrukcji nośnej?

Do elementów nośnych i wzmocnień konstrukcji stosuje się blachę w grubości od 2,0 do 3,0 mm w gatunku S235, dobraną do obliczeń konstrukcyjnych projektanta. Cieńsze arkusze (0,5-1,5 mm) sprawdzają się w obudowach, kanałach wentylacyjnych i elementach fasadowych, nie w elementach nośnych.

 

Źródła

• PN-EN 10025-2:2007 Wyroby walcowane na gorąco ze stali konstrukcyjnych (PKN)
• PN-EN 10346:2015-09 Wyroby płaskie stalowe powlekane ogniowo w sposób ciągły (PKN)
• PN-EN 10204:2006 Wyroby metalowe - Rodzaje dokumentów kontroli (PKN)

Powiązane produkty i artykuły

• Blacha stalowa czarna w ofercie Ulamex
• Blacha konstrukcyjna ze stali S235
• Blacha ocynkowana - pełna oferta grubości
• Atest 3.1 wg PN-EN 10204 - co to jest i kiedy go wymagać
• S235, S275 czy S355 - który gatunek stali wybrać
• Cięcie laserem czy plazmowe - jak dobrać metodę
• Najlepsze zabezpieczenia antykorozyjne stali
• Hurtownia stali i aluminium - woj. łódzkie