Spis treści
- Jaki profil na schody metalowe wybrać?
- Co to jest policzek i z czego składa się konstrukcja schodów stalowych?
- Jaki profil stalowy na policzki schodów?
- Z jakiego profilu zrobić słupki, wsporniki i balustradę?
- Jak dobrać stopnie do wysokości podniesienia?
- Jaki profil na schody zewnętrzne i jak go zabezpieczyć?
- Jak zrobić schody z profila - kolejność prac
- Co mamy w magazynie w Zawadzie
- Co sprawdzić przed zamówieniem - 5 sytuacji
- Jak zamówić profile na schody - 4 kroki
- Najczęstsze pytania o profile na schody metalowe
- Źródła
- Powiązane produkty i artykuły
Wykonawca dostaje zlecenie na schody zewnętrzne do hali: wysokość 2890 mm, bieg 1000 mm, 17 podniesień po 170 mm. Na rysunku inwestora stoi jedno zdanie - "profil stalowy", a w kosztorysie trzeba wpisać konkretne pozycje: ceownik czy profil zamknięty, jaka ścianka, jaki stopień i jaki kątownik pod stopnie. Pytanie "jaki profil na schody metalowe" nie ma jednej odpowiedzi, bo schody składają się z kilku elementów, a każdy z nich pracuje inaczej. Pokazujemy, jaki profil dobrać na policzki, słupki, wsporniki i balustradę, jak policzyć stopnie oraz jak zamówić materiał z magazynu w Zawadzie tak, aby nic nie trzeba było dokupywać w trakcie spawania.
1. Jaki profil na schody metalowe wybrać?
Na schody metalowe dobiera się profile według roli w konstrukcji: policzki z ceownika gorącowalcowanego 160-200 albo z profilu prostokątnego 120x60x4, słupki z profilu kwadratowego 80x80x4, wsporniki stopni z kątownika 40x40x4 lub 50x50x5, a balustradę z profili 40x40 i 40x20. Stopni nie wykonuje się z osobnego profilu - kompletuje się je z gotowych stopni pomostowych albo z blachy ryflowanej na ramce. Podany zestaw dotyczy schodów o biegu 1000 mm i wysokości do 3 m, wyższe konstrukcje wymagają obliczenia konstruktora.
Podstawowym gatunkiem stali na schody jest S235JR wg PN-EN 10025-2. Większa rozpiętość policzków albo duże obciążenie użytkowe uzasadniają S355J2 wg tej samej normy. Do każdej partii stali konstrukcyjnej dostarczamy atest 3.1 wg PN-EN 10204, który wykonawca dołącza do dokumentacji powykonawczej schodów.
2. Co to jest policzek i z czego składa się konstrukcja schodów stalowych?
Policzek to belka nośna biegu schodów, do której mocuje się stopnie i która przenosi obciążenie na strop, fundament albo słupki podporowe. Schody dwubiegowe mają po dwa policzki na bieg, a pozostałe elementy konstrukcji uzupełniają je w ten sposób:
- Policzki. Dwie belki ułożone po skosie, o nachyleniu wynikającym z wysokości i głębokości stopnia.
- Wsporniki stopni. Krótkie odcinki kątownika przyspawane do policzka, na których leży stopień.
- Stopnie. Krata pomostowa, blacha ryflowana na ramce albo deska na stalowym szkielecie.
- Słupki i podpory. Profile pionowe pod spocznikiem i w połowie długości biegu, odciążające policzki.
- Balustrada. Słupki, poręcz i wypełnienie, dobierane według rozporządzenia WT i projektu.
3. Jaki profil stalowy na policzki schodów?
Na policzki stosuje się albo ceownik gorącowalcowany, albo profil zamknięty prostokątny. Ceownik jest prostszy w obróbce i ma płaski środnik, do którego stopień mocuje się przez wspornik z kątownika. Profil zamknięty ma wyższą sztywność skrętną, więc policzek mniej "pracuje" bocznie pod ruchem po schodach, ale wymaga zaślepienia końców i otworów technologicznych przy cynkowaniu.
| Wariant policzka | Profil z katalogu Ulamex | Mocowanie stopni | Ograniczenie |
|---|---|---|---|
| Ceownik gorącowalcowany | UPN 160, 180 lub 200 | wspornik z kątownika spawany do środnika | profil otwarty - woda zbiera się we wnętrzu, na zewnątrz wymaga odpływu |
| Profil prostokątny cienki | 100x50x4 | wspornik z kątownika spawany do ścianki bocznej | biegi do 1000 mm i małe wysokości, gdzie przekrój nie ugina się pod obciążeniem |
| Profil prostokątny mocniejszy | 120x60x4 | wspornik z kątownika spawany do ścianki bocznej | większa masa na metr, spoiny wokół całego obwodu wspornika |
Zasada praktyczna: im dłuższy bieg bez podpory pośredniej i im wyższa konstrukcja, tym wyższy profil policzka - w kolejności ceownik 160, 180, 200, potem 240. Gdy policzek ma więcej niż jedną podporę pośrednią, przekrój ustala się obliczeniem, a nie tabelą z katalogu.
4. Z jakiego profilu zrobić słupki, wsporniki i balustradę?
Pozostałe elementy dobiera się według tej samej zasady: im większa siła przypada na element, tym większa ścianka, a profil kwadratowy wybiera się tam, gdzie obciążenie przychodzi z kilku kierunków. Poniższa tabela zbiera zestaw dla biegu 1000 mm i wysokości do 3 m.
| Element | Profil z katalogu Ulamex | Rola w konstrukcji |
|---|---|---|
| Słupek podporowy | profil kwadratowy 80x80x4 | podpora spocznika i połowy biegu, przenosi obciążenie na fundament lub płytę |
| Wspornik stopnia | kątownik gorącowalcowany 40x40x4 lub 50x50x5 | oparcie stopnia o policzek, długość równa szerokości stopnia |
| Usztywnienia i blachy węzłowe | płaskownik 60x8 | wzmocnienie węzła policzka ze słupkiem |
| Słupek balustrady | profil kwadratowy 40x40x3 | mocowanie poręczy, przykręcany lub spawany do policzka |
| Poręcz i wypełnienie | profil prostokątny 40x20x2 i kwadratowy 20x20x2 | ochrona przed upadkiem, rozstaw szczebli wg WT |
Wysokość balustrady, prześwity między szczeblami i wymagana nośność poręczy zależą od typu budynku i wynikają z rozporządzenia w sprawie warunków technicznych (WT) oraz z projektu. Profile z tabeli to materiał do wykonania, a nie zastępstwo projektu.
5. Jak dobrać stopnie do wysokości podniesienia?
Stopnie dobiera się z zależności 2h + s = 600-640 mm, gdzie h to wysokość podniesienia, a s głębokość stopnia. Przy h = 170 mm głębokość stopnia powinna wynosić od 260 do 300 mm, co spełnia stopień o szerokości B270. Stopień B240 odpowiada h od 180 do 200 mm i nadaje się na schody techniczne i serwisowe, nie na główne wejście do budynku.
Stopnie pomostowe WEMA z katalogu Ulamex mają długość 600, 800, 1000 i 1200 mm, szerokość B240 lub B270 mm, oczko 34x38 mm i płaskownik nośny 25x2 albo 30x2 mm. Pod bieg 1000 mm pasuje stopień L1000xB270 z płaskownikiem 30x2 mm. O nośności stopnia na danej rozpiętości decydują te same czynniki co w kratach pomostowych - opisujemy je w artykule o nośności krat pomostowych.
6. Jaki profil na schody zewnętrzne i jak go zabezpieczyć?
Na schody zewnętrzne stosuje się te same profile co wewnątrz, ale z większą ścianką i z zabezpieczeniem antykorozyjnym dobranym do kategorii korozyjności atmosfery według PN-EN ISO 12944-2. Najlepiej sprawdza się cynkowanie ogniowe całej zespawanej konstrukcji, ponieważ powłoka pokrywa wtedy również spoiny i krawędzie.
- Otwory technologiczne. Profile zamknięte wymagają otworów odpowietrzających i spustowych, inaczej cynkownia nie przyjmie elementu.
- Odpływ wody. Ceownik na policzku układa się tak, aby woda nie stała we wnętrzu profilu.
- Stopnie ocynkowane. Stopnie WEMA z katalogu są ocynkowane, więc nie wymagają dodatkowego malowania.
- Spoiny. Spoiny pachwinowe wykonuje spawacz wokół całego wspornika, aby woda nie wnikała w szczelinę.
7. Jak zrobić schody z profila - kolejność prac
Schody z profila wykonuje się w pięciu krokach, w których każdy kolejny opiera się na liczbach z poprzedniego.
- Wysokość całkowita i podniesienie. Dla H = 2890 mm i h = 170 mm wychodzi 17 podniesień.
- Głębokość stopnia. Z zależności 2h + s = 600-640 mm wybiera się B270, co daje kąt nachylenia 32 stopnie.
- Długość policzka. Dla 16 stopni po 270 mm bieg poziomy wynosi 4320 mm, a policzek około 5200 mm.
- Spawanie. Stal S235 jest spawalna metodą MAG drutem pełnym. Spoiny wykonuje spawacz z uprawnieniami, według zasad z artykułu o spawaniu MIG i MAG.
- Zabezpieczenie i montaż. Cynkowanie zespawanej konstrukcji i kotwienie słupków do fundamentu lub płyty.
Przykład zamówienia: ceownik gorącowalcowany 180 - 2 odcinki po 5,2 m; profil stalowy zamknięty 80x80x4 - 3 szt.; kątownik gorącowalcowany 40x40x4 - 16 wsporników; stopień WEMA L1000xB270 płaskownik 30x2 - 16 szt.
8. Co mamy w magazynie w Zawadzie
Magazyn główny Ulamex w Zawadzie 144, 97-200 Tomaszów Mazowiecki, woj. łódzkie, prowadzi profile stalowe zamknięte S235 kwadratowe i prostokątne, ceowniki gorącowalcowane od 40x20 do 300, kątowniki gorącowalcowane od 20x20x3 do 100x100x10, płaskowniki stalowe od 20x4 do 200x10 oraz ocynkowane stopnie pomostowe WEMA. Magazyn jest jeden, a nie siecią oddziałów. Godziny pracy to poniedziałek-piątek 7:00-16:00, odbiór własny jest możliwy w godzinach pracy, a wysyłka realizowana jest własnym transportem oraz spedycją.
9. Co sprawdzić przed zamówieniem - 5 sytuacji
- Schody pod klucz z pomiarem i montażem. Wykonanie schodów u inwestora to oferta wykonawców konstrukcji stalowych. Ulamex dostarcza materiał, nie gotowe schody ani ich montaż.
- Wysokość powyżej 3 m albo więcej niż jedna podpora pośrednia. Przekroje policzków i słupków ustala wtedy konstruktor w obliczeniu statycznym, a nie dobór z tabeli.
- Profile docięte co do milimetra. Prowadzimy wyłącznie sprzedaż hurtową i nie docinamy profili na wymiar - docinanie policzków i wsporników należy do wykonawcy.
- Pojedyncza sztuka na jedną balustradę. Przy małej ilości koszt transportu palety dedykowanej potrafi przewyższyć wartość materiału, więc warto połączyć zamówienie z pozostałymi pozycjami.
- Materiał "na dziś" bez potwierdzenia. Dostępność konkretnego wymiaru należy potwierdzić telefonicznie przed wyjazdem po odbiór własny.
10. Jak zamówić profile na schody - 4 kroki
- Rozpisanie elementów. Policzki, słupki, wsporniki, balustrada i stopnie z podaniem profilu, ścianki i liczby sztuk.
- Gatunek i dokument. S235JR albo S355J2 wg PN-EN 10025-2.
- Sposób odbioru. Odbiór własny w Zawadzie albo wysyłka pod wskazany adres.
- Kontakt z opiekunem. Poniedziałek-piątek 7:00-16:00 - potwierdzenie dostępności i skompletowanie całej listy.
11. Najczęstsze pytania o profile na schody metalowe
Jaki profil na schody metalowe wybrać na policzki?
Na policzki dobiera się ceownik gorącowalcowany 160-200 albo profil prostokątny 120x60x4, zależnie od długości biegu i liczby podpór. Ceownik jest prostszy w obróbce, a profil zamknięty sztywniejszy skrętnie.
Jaki profil stalowy na schody spełnia wymagania konstrukcyjne?
Profil na schody powinien być wykonany ze stali konstrukcyjnej S235JR albo S355J2 wg PN-EN 10025-2 i mieć atest 3.1 wg PN-EN 10204 do partii materiału. Konkretny przekrój potwierdza obliczenie statyczne dla danego biegu.
Jaki profil na schody zewnętrzne?
Na schody zewnętrzne stosuje się te same profile co wewnątrz, ale z większą ścianką i z cynkowaniem ogniowym całej konstrukcji po spawaniu. Profile zamknięte wymagają otworów technologicznych, a ceowniki odpływu wody.
Jak zrobić schody z profila krok po kroku?
Pierwszym krokiem jest wyliczenie liczby podniesień z wysokości całkowitej, drugim głębokość stopnia z zależności 2h + s = 600-640 mm. Dalej następuje długość policzka, spawanie wsporników i cynkowanie gotowej konstrukcji.
Z jakiego profilu zrobić schody wejściowe do hali?
Schody wejściowe do hali wykonuje się z ceownika 160-200 na policzki, profilu kwadratowego 80x80x4 na słupki i stopni pomostowych WEMA o szerokości B270. Zestaw dotyczy wysokości do 3 m i biegu 1000 mm.
Źródła
- Polski Komitet Normalizacyjny - normy PN-EN 10025-2, PN-EN 10204 i PN-EN ISO 12944-2 powołane w artykule.
- Główny Urząd Nadzoru Budowlanego - przepisy techniczno-budowlane.
- Dziennik Ustaw - rozporządzenie w sprawie warunków technicznych, jakim powinny odpowiadać budynki i ich usytuowanie.
Powiązane produkty i artykuły
- Stopnie schodowe WEMA
- Profile stalowe prostokątne
- Profile stalowe kwadratowe
- Ceownik stalowy gorącowalcowany
- Kątownik stalowy gorącowalcowany
- Płaskownik stalowy
- Nośność krat pomostowych - dobór płaskownika i podpór
- Ceownik UPN czy UPE - jak dobrać kształtownik do konstrukcji
- Profil zamknięty - jak dobrać przekrój i grubość ścianki
- Spawanie MIG czy MAG - jak dobrać metodę do materiału
- Kontakt i dane firmy Ulamex
